پیشینه ی ارتش ایران و سرزمینهای دیگر

حرکت ما فوق سرعت صوت و شکستن دیوار صوتی اصطلاحی است که در مورد هواپیماها عموماً در کاربرد نظامی شنیده‌ایم.

اما هواپیماهای کنکورد حرکت فراتر از سرعت صوت را وارد فضای پروازهای مسافری کرد.

البته توپولوف توانسته بود پرواز مافوق صوت را یکسال قبل از کنکورد در سال ۱۹۶۸ با هواپیمای Tu-144 تجربه کند. اما بُرد پرواز آن بسیار کوتاه‌تر از هواپیمای کنکورد بود و نمی‌توانست مانند کنکورد اقیانوس نوردی کند.

کنکورد برای صنعت هوانوردی صرفاً یک هواپیمای تازه نبود. بلکه گامی تازه بود که رویاهای جدیدی را نوید می‌داد.

هواپیمای کنکورد حاصل همکاری فرانسه و انگلیس بود و بسته به طراحی می‌توانست حدود ۹۲ تا ۱۲۸ نفر مسافر را با دو برابر سرعت صوت جابجا کند و سرعت ۲۱۸۰ کیلومتر در ساعت برای پروازهای آن ثبت شده بود.

انگلیس و فرانسه خوشحال بودند که مسافران را با سرعت مافوق صوت از فرودگاه شارل دو گل و هیثرو به فرودگاه کندی و سایر فرودگاه های آمریکا جابجا می‌کنند و ایران هم دو فروند از آن کنکوردها را سفارش داد و تحویل گرفت.

اگر چه از همان ابتدا بحث بود که این هواپیما نمی‌تواند چندان اقتصادی باشد و بازار زیادی برای آن وجود ندارد، اما این نقدها نتوانست تولید و عرضه‌ی هواپیمای کنکورد را متوقف کند. کنکورد می‌توانست برای ناوگان هوایی یک کشور، یک وسیله‌ی زینتی و لوکس محسوب شود.

یازدهم دسامبر سال ۱۹۶۷ میلادی نخستین جت مسافربر مافوق سرعت صوت به نام کنکورد، ساخت مشترک فرانسه و انگلستان در«تولوز» فرانسه به معرض تماشا گذاشته شد.

هواپیمای کنکورد در مارس ۱۹۶۹ در شهر تولوز فرانسه در میان استقبال و انتقادهای موجود برای نخستین‌بار پرواز کرد. این هواپیما برای نخستین‌بار در اکتبر همان سال مشکل صدا را رفع کرد. هشت سال بعد، نخستین پروازهای تجاری از لندن و پاریس به نیویورک آغاز شد و سپس به‌رغم سفارش‌های خارج از کشور برای ۲۰۰ نمونه از هواپیما، به‌دلیل هزینه بالای سوخت و تعمیرات و اعتراضات گروه‌های محیط‌زیست، تنها ۲۰ نمونه از این هواپیما ساخته شد.مسافران با پرداخت هزینه‌ای برابر ۱۲ هزار دلار برای هر سفر رفت و برگشت، قادر بودند با سرعت فراصوت در کنار ستارگان و افراد خانواده سلطنتی، در کمتر از ۵/ ۳ ساعت از لندن به نیویورک سفر کنند. پروازهای کنکورد پس از یک سقوط فاجعه‌آمیز در سال ۲۰۰۰ در پاریس که ۱۱۳ کشته بر جای گذاشت متوقف شد و ۱۴ هواپیمای آن به موزه‌های جهان اهدا شد.

با تولید کنکورد که موتورهای معروف ۵۹۳ اولمپیوس رولزرویس در آن استفاده شده بود (قوی ترین موتورهای هواپیمایی در بخش بازرگانی)، اروپا روی سرعت این هواپیما شرط بندی می کرد. این شرکت، مسافران ثروتمند مانند ستارگان سینما و موسیقی، دیپلمات ها و تاجران ارشد را با ارائه بهترین نوشیدنی ها و خاویار در پروازهای آن سوی اقیانوس اطلس جذب می کرد. همزمان با آمریکایی ها که در ساخت هواپیمای فراصوتی برای خود شکست خورده بودند، بر اندازه هواپیما تمرکز کردند که در مدت زمان طولانی ثابت شده نتیجه بخش است.

از همان ابتدا کنکورد در ظاهر (زیبا و کارآمد)، هزینه بالا، سرعت بی همتا و تجملاتش منحصر به فرد بود. این هواپیما که برای افراد معروف و ثروتمند جذابیت داشت، در دوران حکومت ۲۷ ساله خود همیشه در رسانه ها نشان داده می شد.

فیل کالینز، ستاره موسیقی پاپ، در سال ۱۹۸۵ کنسرتی را در لندن اجرا کرد و پس از اتمام آن با کنکورد پرواز کرد و ادامه اجراهای جهانی تلویزیونی خود را چند ساعت بعد در فیلادلفیا شروع نمود. از آن جا که افراد مشهوری که زندگی شان در رسانه ها و نشریه ها دنبال می شود، با این هواپیما سفر می کردند، نام هواپیمای کنکورد بر سر زبان ها افتاد و با کامیابی، شهرت و ابتکار در فناوری مترادف شد.

مسافران با پرداخت هزینه ای برابر ۱۲ هزار دلار برای هر سفر رفت و برگشت، قادر بودند با سرعت فراصوت ۲ ماه در کنار ستارگان و افراد خانواده سلطنتی، در کمتر از ۵/۳ ساعت از لندن به نیویورک سفر کنند. از زمان از رده خارج شدن هواپیمای کنکورد در سال ۲۰۰۳، بیشتر بر ظرفیت هواپیما و هزینه کم پرواز تأکید می شد تا سرعت و پرداخت مبلغ اضافه. پس از ۲۷ سال، محصول معروف فناوری دهه ۶۰م. با بال های دلتا شکل و دماغه نوک تیزش بالاخره زمین گیر شد و ۱۴ ناوگان قوی آن به موزه های سراسر جهان اهدا گردید.

دوره این هواپیمای فراصوت به دلیل هزینه های رو به افزایش تعمیرات، رکود اقتصاد جهانی، افزایش قیمت سوخت، از دست دادن اعتبار پس از یک سقوط فاجعه آمیز در سال ۲۰۰۰ در پاریس که ۱۱۳ کشته بر جای گذاشت و کاهش رزروهای ناشی از این اتفاق، پایان یافت. این سقوط مرگبار باعث شد از تمام هواپیماها برای ۱۵ ماه استفاده نشود و هزینه ای معادل ۳۶ میلیون دلار برای تعمیرشان صرف گردد.به دنبال آن، هواپیمای کنکورد در جذب دوباره تعداد کلی مسافران ناموفق بود. امروزه در صنعت هوانوردی هواپیماهایی محکم تر، آهسته تر و با ظرفیت هایی بیشتر کاربرد دارند. جدید ترین هواپیمای مورد استفاده ایرباس ۳۸۰ است؛ یک هواپیمای دو طبقه برای ۵۵۵ مسافر که شامل کابین های تخت دار، اتاق برای خدمه و بخش های اداری می شود.

10 نکته و حقیقت جالب در مورد هواپیمای مافوق صوت کنکورد

ثروتمندان و افراد معروف در سرتاسر جهان بین سال‌های 1976 و 2003 میلادی با استفاده از هواپیمای کنکورد با سرعت مافوق صوت به هرجایی از دنیا که دوست داشتند، پرواز می‌کردند. امروز با ما در دیجی رو همراه باشید چراکه قصد داریم حقایق جالب در مورد هواپیمای کنکورد را با هم مرور کنیم.

حقیقت اول

هواپیمای کنکورد (Concorde) در آن زمان یکی از دو هواپیمای مافوق صوت و تجاری بود. هواپیمای دیگر Tupolev Tu-144 نام گذاری شد که از قضا متعلق به اتحاد جماهیر شوروی بود. این هواپیما نسبت به کنکورد موفقیت کمتری از آن خود کرد؛ در نتیجه فعالیت Tupolev Tu-144 به عنوان یک هواپیمای مسافربری از نوامبر سال 1977 آغاز و در ژوئن 1978 نیز به پایان رسید.

حقیقت دوم

کنکورد توسط مهندسان اهل انگلیس و فرانسه توسعه یافته و نهایتا ساخته شد. این توافق در واقع بیشتر قسمتی از یک قرارداد بین المللی بین این دو کشور بوده تا یک قرارداد تجاری! این یعنی اگر هر کدام از این کشورها از توافق‌نامه خارج شده و پیمان خود را نقض کنند با مجازات بسیار سنگینی رو‌به‌رو خواهند شد. دو شرکت درگیر در توسعه کنکورد Aircraft Corp انگلیس و Aerospatiale فرانسه بودند که با یکدیگر ادغام شده و برای ساخت هواپیمای کنکورد باهم همکاری‌های لازم را انجام دادند.

حقیقت سوم

چندین شرکت هواپیمایی بزرگ کنکورد را سفارش دادند اما اکثرشان به دلایل مختلف از هرگونه توافق برای ادامه سفارش خودداری کردند که از جمله این دلایل می‌توان به سقوط یکی از هواپیماهای مافوق صوت اتحاد جماهیر شوروی، نگرانی در مورد ایجاد آلودگی‌های صوتی و محیطی، هزینه خرید و راه‌اندازی هواپیما اشاره داشت. در آن زمان تنها دو ایرلاین باقی مانده یعنی ایر فرانس (Air France) و بریتیش ایرویز (British Airways) باقی‌ مانده بودند. در نهایت بیست هواپیمای کنکورد ساخته شد که 14تای آن‌ها به صورت تجاری پرواز کردند؛ از این تعداد 7 هواپیما برای فرانسه و 7 مورد دیگر هم برای انگلیس بود.

حقیقت چهارم

زمانی که هواپیمای کنکورد با بیش از دو برابر سرعت صوت (2.0 ماخ یا 1520 مایل در ساعت) حرکت کرد، صدایی مانند انفجار تولید کرد که صدای بسیار بلندی بود، در حدی که می‌توانست لرزش شدید یا خسارت به بار بیاورد. به طبع این سر و صدای بلند نارضایتی و شکایت‌های متوالی در پی داشت و باعث شد تا هواپیمای کنکورد نتواند برخی از مسیرهای خاص را طی کند و یا حتی برای اتمام برخی از پروازهای خود مجبور شود تا با سرعت هواپیماهای معمولی پرواز کند. همه این‌ها از جمله دلایل عقب نشینی خطوط هوایی برای خرید کنکورد و ارتقاء هواپیماهای خود به مافوق صوت بود.

حقیقت پنجم

نام هواپیمای کنکورد در واقع نماینده هر دو زبان فرانسوی و زبان انگلیسی بود. این کلمه به معنای توافق است. قرار بود تا این هواپیما در فرانسه و بریتانیا کنکورد نامیده شود. با این وجود هارولد مک میلان (Harold Macmillan) نخست وزیر وقت انگلیس تصمیم گرفت تا حرف “e” در پایان این کلمه را حذف کند. گفته می‌شود دلیل این تصمیم‌گیری به این صورت بود که شارل دوگل (Charles de Gaulle) نخست وزیر وقت فرانسه به دلیل سرماخوردگی جلسه‌ای که با مک میلان داشته را لغو کرده و این موضوع باعث ناراحتی هارولد در آن زمان شده بود!

وزیر فناوری دولت بریتانیا، تونی بن (Tony Benn) بعدها این قضیه را اصلاح کرده و مدعی شد حرف “e” در واقع مخفف کلماتی مثل برتری (Excellence)، انگلستان، اروپا و دولت‌های متحد (Entente Cordial) است.

حقیقت ششم

کنکورد 001 (ساخت فرانسه) اولین پرواز آزمایشی خود را در تاریخ 2 مارس 1969 انجام داد. اولین پرواز کنکورد 002 (ساخت انگلستان) هم در تاریخ 9 آوریل 1969 شکل گرفت. اولین پروازهای تجاری انجام شده توسط کنکورد در سال 1976 اتفاق افتاد. در آن زمان بریتیش ایرویز از فرودگاه هیترو (Heathrow) به بحرین رفت و هواپیمای کنکورد ایرفرانس از پاریس به ریو (Rio) نشست. پروازهای بریتیش ایرویز کنکورد از لندن به نیویورک و برعکس از شماره‌های پرواز BA001 تا BA004 استفاده کردند. از زمان بازنشستگی کنکورد دیگر از این شماره پروازها استفاده نمی‌شود!

حقیقت هفت

کنکورد در چند سال اولیه شروع فعالیت‌های خود با ضرر مالی مواجه شد. دولت بریتانیا که طرف انگلیسی پروژه کنکورد را از نظر مالی تامین می‌کرد 80 درصد از درآمد کنکورد را از آن خود کرد. در اوایل دهه هشتاد معلوم شد که تصور عموم مردم از هواپیمای کنکورد این است که برای خرید بلیط‌های آن باید هزینه‌های زیادی را متحمل شوند. به همین دلیل هم قیمت‌های کنکورد را براساس تصورات مردم تنظیم کردند و سپس با کاهش قیمت نفت، کنکورد شروع به کسب درآمد کرد. در سال 1984 مالکیت مالی این هواپیما از دست دولت به بریتیش ایرویز واگذار شد. مردم بر این باورند که یکی از دلایل اصلی که هواپیمای کنکورد در سال 2003 بازنشسته شد هم همین اتفاق بود.

زمانی‌که هواپیما متوقف شد، بریتیش ایرویز و ایرفرانس متوجه شدند که درآمد آن‌ها از طریق افرادی که با استفاده از فرست کلاس هواپیمای کنکورد مسافرت می‌کردند، خیلی بیشتر است.

حقیقت هشت

هواپیمای کنکورد علاوه‌بر این‌که از سایر هواپیماها سریع‌تر پرواز می‌کرد، ارتفاع بیشتری هم نسبت به سایرین می‌گرفت به طوری‌که گفته می‌شود این هواپیما در ارتفاع 50 تا 55 هزار فوت و حتی 60 هزار تا پرواز می‌کرد. در این ارتفاع می‌توانید انحنای زمین را طوری ببینید که انگار روی مرز فضا قرار دارید. تلاطم هوا هم در چنین ارتفاعی مشکل ایجاد نخواهد کرد و این یعنی پرواز با ناهمواری کمتر!

حقیقت نه

هواپیمای کنکورد سریع‌ترین سفر خود را از نیویورک به لندن در تاریخ 1 ژانویه سال 1983 طی مدت زمان دو ساعت و 56 دقیقه توانست به ثبت برساند. در پروازهایی که توسط کنکورد صورت می‌گرفت هیچ‌گونه سرگرمی برای مسافران در نظر گرفته نشده بود اما غذای باکیفیتی به سرنشینان داده می‌شد.

حقیقت ده

تا سال 2000 هواپیمای کنکورد به عنوان امن‌ترین هواپیما در سرتاسر دنیا شناخته می‌شد چراکه هیچ سانحه و فوتی از آن به ثبت نرسیده بود. یکی از هواپیماهای کنکوردی که به ایرفرانس تعلق داشت در تاریخ 25 ژوئیه سال 2000 پس از ترکیدن لاستیک و آسیب رسیدن به مخزن سوختش سقوط کرد. اعتقاد بر این است که آوار این هواپیما روی یک هواپیمای دیگر که بومی بوده، افتاده است و همین موضوع باعث شده تا در تاریخ 26 ژوئیه سال 2000 گواهینامه توانایی پرواز کنکورد باطل شود و نتواند آن را تا تاریخ سپتامبر سال 2001 دوباره به دست بیاورد. در تاریخ 11 سپتامبر سال 2001 اولین پرواز عملیاتی با مسافر (کارکنان خطوط هوایی بدون پرداخت هیچ گونه هزینه) توسط کنکورد انجام شد. کنکورد در 7 نوامبر 2001 به حالت تجاری خود بازگشت اما در سال 2003 با ایرفرانس آخرین پروازش را در تاریخ 31 می 2003 رقم زد و بریتیش ایروریز هم در تاریخ 24 اکتبر 2003 پرواز آخر خود را با این هواپیما به انجام رساند.

ریچارد برنسون (Richard Branson) پیشنهاد کرد تا کنکوردهای باقی‌مانده را خریده و با آن‌ها به ورجین آتلانتیک پرواز کند که این قضیه کاملا رد شد و گفته می‌شود که کنکورد دیگر هیچ پروازی انجام نخواهد داد. برگرفته از دیجی رو . متمم .دنیای اقتصاد . الی گشت .